David Grossman

1954 yılında Kudüs’te, Filistin doğumlu bir annenin ve Polonya göçmeni bir babanın oğlu olarak dünyaya geldi. Kütüphanecilik yapan babasının teşvikiyle küçük yaşlarda edebiyata ilgi duydu. Henüz 9 yaşındayken Şolem Aleyhem’in eserleri hakkında düzenlenen bir bilgi yarışmasını kazanan David Grossman, çocukluk yıllarından itibaren İsrail’in ulusal radyo istasyonu Kol Yisrael’de oyunculuk yapmıştır. Felsefe öğrenimi gören Grossman’ın radyoculuk hayatı, siyasi nedenlerle sonlandırılmıştır. Yirmili yaşlarının başlarında, tam zamanlı radyoda çalıştığı dönemde iki romanı ve bir öykü kitabı yayımlanmıştır. İlk romanı Chiyuch Ha-Gdi (Kuzunun Gülümseyişi) Batı Şeria’da geçen bir hikâye anlatır. Kitapları otuzu aşkın dilde dünya okuruyla buluşan, ulusal olduğu gibi uluslararası platformlarda da pek çok ödül kazanan ve Fransa’da Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres nişanı, Almanya’da Buxtehuder Bulle, Nelly Sachs Ödülü ve Alman Barış Ödülü gibi ödüllerle onurlandırılan David Grossman, Bir At Bara Girmiş ile 2017 yılında Man Booker Uluslararası Ödülü’ne layık görülmüştür. Kitapları 30 dan fazla dile çevrilmiştir. Muhalif ve barışçı duruşuyla öne çıkan Grossman, bugün İsrail ve dünya edebiyatının en önemli ve saygın figürleri arasında yer almaktadır. 2006’da savaşta bir oğlunu kaybetmiştir. Amerikalı ünlü romancı Paul Auster ile babaanneleri kardeştir.

Parfümün Dansı

                                               Yazar: Tom Robbins
                                               Özgün Adı: Jitterburg Perfume
                                               Yayınevi: Ayrıntı Yayınları
                                               Çeviren: Belkıs Çorakçı Dişbudak
                                               Çeviriye temel alınan baskı: ABD, 1985 
                                               Basım Yeri / Tarihi: İstanbul, Ekim 2018

“Oyunculluk uçarılık değil, bilgeliktir” diyerek çılgınlık derecesinde “oyuncul” romanlar yazan Tom Robbins, bu romanda insanın doğayla ilişkisinin kopma sürecinin anlatıldığı düşsel/tarihsel bir yolculuğa çağırıyor bizi.

Batı’dan Doğu’ya, oradan da Yeni Dünya’ya uzanan, ölümsüzlüğü kovalayan ve yüzyıllar süren bir yolculuktur bu. Batı, acı çekmeyi seven, mantığa, bireyciliğe ve üretime tapınanların diyarıdır. Doğu, aşka, boş zamana, münzeviliğe, bilinmezliğe hayatında yer veren insanların yaşadığı su ve parfüm diyarıdır. Yeni Dünya’da ise sadece “başarı” ve hırs vardır.

Yolculuğun en ilginç kişisi ise keçi ayaklı, zevk ve bereket tanrısı Pan’dır. Pan, insanların duyguları ile düşünceleri arasına duvar çekmeleri; yaşamak yerine, cennete kabul edilmek ve doğayı tahakküm altına almak için çalışmaları; dans, müzik ve aşkla ilgilenmek yerine, doğru ve yanlışla uğraşan Aristo, İsa ve Descartes’a inanmaları ile gücünü yitiren bir tanrıdır.

Yorumlarımız:

Parfümün Dansı bence on yıldır okuduğumuz romanlar içinde en fantastik, en fütüristik, en fantezi dolu, en fabl bir kitaptı. Fantastik’ti çünkü gerçekdışı bir dolu ögeyi barındırıyordu. Bazı roman kahramanları, olayların geçtiği mekanlar, olayların bizati kendisi  hayal ürünüydü. Tanrı Pan gibi.Ve buna rağmen yazar düşlerle gerçekleri çok iyi bağlamayı, kurgulamayı bilmişti. Yaşama dair çoğu şey fantastik bir yaklaşımla anlatılmıştı. Fütüristik’ti çünkü romanda paralel yaşamlar da vardı, gelecek üzerine çeşitlemeler de. Günceli yaşayan da vardı , bin yıl sonrasını da . Hatta bin yıl yaşayıp da ölümsüzlükten tekrar  fani olarak dünyaya dönmek  için çabalayan da. Baş kahramanlardan Alobar gibi. Fantezi dolu idi: bu bazen yazarın sözcüklerinde,  bazen karakterlerin giysilerinde bazen de mekanlarda görülüyordu. Örneğin yazar parfümü tarif ederken ona ‘kutsal pezevenk’ , fermuara ise ‘gündüzleri unutup geceleri iletişim kurduğumuz o hayalet yılan’ diyebiliyordu. Aslında roman baştan sona sözcük fantezileri ile doluydu. En fabl di, çünkü masalımsıydı, hülyalıydı. Hayal gücünüzü hep çalıştırdı ama yormadı.

Bu roman aslında farklı üç mekandaki farklı insan kümelerinin ki bazıları akraba, bazıları arkadaştılar , hayat hikayeleri ile başlar. İlerleyen bölümlerde bu kişilerin hayatlarının nasıl kesiştiğini görürüz. Roman akan okyanuslar gibidir. Kimi zaman dünyanın doğu kıyısında kimi zaman batı kıyısındadır. Romanda zaman bin yıllık süreçlerde bir ileri bir geri giden sarkaç gibidir. Bence en önemli bağlayıcı öğe parfümdür ve  parfümlerin şahı da pancar özüdür! Bu kadar çok bilinmeyenle yarattığı dünyayı kurgulamakta yazar bence son derece başarılıdır. İnsanı sıkmadan, yormadan yaşama dair duygu ve düşüncelerini sözcüklere hayat vererek ortaya koyar: ‘kendi kaderini kendi tayin etmenin fiyatı hiçbir zaman ucuz değildir’ cümlesi onlardan sadece bir tanesidir. Sonuç olarak bu kitaba ‘Parfümün Dansı’ değil ‘Sözcüklerin Dansı’ demeyi yeğlerim. Çok okunulası, zevk alınası bir kitap. Tabi ki katı gerçeklikten uzaklaşıp fantastik bir dünyada dans etmeyi seviyorsanız…. LEYLA

Şahsen severek, düşünerek, irdeleyerek, yargılayarak okudum Parfümün Dansı'nı. Daha da önemlisi çok zevk alarak.

Kurgulaması ve Türkçe’ye çevirisi çok güzeldi. Zaman oldu romanın içinde yaşadım, zaman oldu karşısında düşündüm, sorguladım. İki karakterin uzatmayı başardığı asırlık ömürlerinde doğudan batıya, adeta uçan halıda onlarla yolculuk yaptım.

Romanda yaşamı uzatmak için belirlenen dört kuralın açıklaması ilginçti;1-Hava,  2-Su, 3-Toprak, 4-Ateş. Ayrıca  dikkatimi çeken birkaç cümleyi paylaşmak isterim. '' Tanrı mı insanı, insan mı tanrıyı yarattı?''  “İnsan bu galaksi de ne kadar yaratıcı olabiliyor? Doğumumuzu, ölümümüzü seçebiliyormuyuz? Ölümü gerçekleştirebilsek bile, var olmayı???”  Diğer bir cümle; ''Zaman dışında olma duygusu, zamansız olma duygusu, hem meditasyon, hem ilahi şarkılar söylemenin, hem hipnotizmanın, hem de uyuşturucu kullanmanın bel kemiğini oluşturmaktadır''. Yorumlaması sizden.

Karakterleri, tanrıları, dolaşılan ülkelerde töreleri  ve yaşadıklarını yorumlamayı sizlere bırakıyorum. Felsefi, fantastik ve masalsı bir roman. Zevkle okuyacağınızı umuyorum.  ZELİHA

Tom Robbins tarafından 1985’te yazılan bu kitap okuduğum en ilginç, ilginç olduğu kadar sürükleyici ve düşündürücü,  hatta öğretici olarak tanımlayabileceğim kitaplar arasında yerini aldı ve bunu layığıyla hak ettiğini düşünmekteyim. Kitabın son derece değişik olmasının bir nedeni de tarz olarak konumlandırılmasının güçlüğü- kitap hem mitolojik, hem fantastik, hem felsefi hem de futurist öğeler içermekte ve tüm bunları son derece başarılı bir şekilde harmanlamış; kanımca kurgu mükemmel. Kitapta içinde çizdiğim bana çarpıcı gelen ve üzerinde düşündürten bir çok bölüm olmasına rağmen burada sıralamaktan vazgeçtim çünkü bunların okuyucu tarafından keşfinin daha anlamlı olacağı kanısındayım. Özetle kitabı, okumaktan zevk alan herkese şiddetle tavsiye ediyorum. DEMET

Günümüzün gerçek parfümcüleri ile hayatlarını ölümsüzlüğü bulmaya adamış bin yaşında iki masalsı kahramanın yollarının kesişmesi ve bunun nedeninin mükemmel parfüm olması....

Son zamanlarda okuduğum inanılmaz güzel, sürükleyici, kurgusu, anlatımı, karakterleri ile okuyucuyu içine alan bir roman.

Büyülü bir masal dünyasında gezinirken bile karşınıza çıkan felsefik cümlelere şaşırıp romanı daha bir keyifle okuyorsunuz. Hararetle okumanızı tavsiye ederim. NURİZER

Tom Robbins’in “parfümün dansı “ romanı son zamanlarda keyifle okuduğum sıradışı anlatımı olan ve beni çok etkileyen bir kitap. Hem fantastik hem felsefi, olağandışı olaylar ile gerçeklerin başarı ile harmanlandığı adeta hayalgücünün sınırlarını zorlayan , eğlenceli bir roman. Alobar ve Kudra’ nın ölümsüzlüğü aradığı eserde geçmiş ile günümüz arasında geçişlerin örgüsü, mükemmel  parfüm yapımı için gerçekleştirilen araştırmalar, bu yolculukta roman karakterlerinin birbirleri ile buluşmaları çok etkileyici ve fantastik bir dille anlatılmış. Bu manada kurgusu  çok başarılı. Elinizden bırakmayı  istemeyeceğiniz  zevkle okuyacağınız bir kitap. Herkese tavsiye ederim. BEYZA

Tom Robbins

Thomas Eugene Robbins Kuzey Carolina'nın Blowing Rock adlı kasabasında George Thomas Robbins isimli bir idareci ve Кatherine D'Avalon isimli bir hemşirenin çocuğu olarak 22 Temmuz 1932 yılında doğdu.
Robbins 1954 yılında Virginia'nın Lexington kasabasında bulunan Lee Üniversitesi'nde gazetecilik öğrenimi gördü ancak disiplin sorunları nedeniyle üniversite öğrenci birliğindeki görevinden alınınca okulu terk etti. Okuldan ayrılmasını izleyen yıl zamanını otostop yaρarak geςirdi ve nihayetinde New York'a yerleşerek şiir yazmaya başladı.
1957 yılında askerlik emrini almasını takiben Amerikan Hava Kuvvetleri'ne katıldı. Askerliği boyunca iki yılını Kore'de meteorolojist olarak geςirdi. Terhis olduktan sonra Virginia'nın Richmond kasabasında sivil hayatına geri döndü.
Robbins, 1960 yılında daha sonra adı Virginia Commonwealth Üniversitesi olarak değişen Richmond Enstitüsü'nde sanat bölümüne girdi ve üniversite gazetesinde editörlük yaρtı.
Mezun olmasını takiben, yüksek lisans öğɾenimi göɾmek amacıyla Seattle'da bulunan Washington Üniveɾsitesi'nin Uzak Doğu Çalışmalaɾı bölümüne giɾdi. Seattle eyaletinde geςiɾdiği süɾe zaɾfında, The Seattle Times ve Seattle Post-İntelligenceɾ gazeteleɾinde çalıştı.
Robbins, 1971 yılında ilk ɾomanı olan Another Roadside Attraction (Dur Bir Mola Ver) ile çoğu eleştirmenin övgüsünü kazanmıştır. Even Cowgirls Get the Blues (1976) adlı romanında ise Robbins, Sissy Hankshaw adında, ellerinin başparmakları yirmi üç santim olan, otostop tutkunu, çekici bir kadın kahramanı anlatır. Jitterburg Perfume ( 1984/Parfümün Dansı ) adlı romanında çeşitli karakterler mükemmel parfümün ve ölümsüzlüğün sırrının arayışı içinde, zamanın ve mekânın ötesine geçer.

Half Asleep in Frog Pajamas (1994; Sirius'tan Gelen Kurbağa) ve Fierce Invalids Home From Hot Climates ( Sıcak Ülkelerden Dönen Vahşi Sakatlar,2000 ),  Villa Incognito ( Villa Meçhul, 2003), Wild Ducks Flying Backwaɾds (Geɾiye Uçan Yaban Öɾdekleɾi, 2005), B is foɾ Beeɾ ( B, Biɾa, 2009) yazarın diğer kitaplarıdır.

Robbins, "Oyunculuk, uçarılık değil bilgeliktir" görüşünü ön plana çıkarıp çılgınlık derecesinde oyuncul romanlar yazmaktadır. Romanları, hayatın daha ciddi yanlarını inkar etmez; "her şeye rağmen mutluluk" ilkesinin savunuculuğunu yaρar. Bu ilkenin içerdiği mesajı, romanlarındaki karakterlerin felsefeleri ve aynı zamanda da incelikli yazı biςimiyle iletir. Edepsiz kelime oyunları, alakasız sonuçlar, zıtlık içeren ifadeler, ara sözler, Robbins'in anlatımının belli başlı özellikleridir. Romanları yalnızca edebi uzlaşımları değil, insanoğlunu tatmin etmenin en iyi yolu hakkında toplumda yer alan varsayımları da sorgular. Robbins, panteizm, mistik Doğu dinleri ve Yeni Fizik gibi çeşitli kaynaklardan alternatif düşünceleri bir araya getirir.

Robbins, 35 yıllık edebi kaɾiyeɾi boyunca sekiz adet ɾoman, biɾ yığın şiiɾ ve kısa hikâye yayınladı.
1997 yılında, Bumbeɾshoot Seattle Sanat Festivali kaρsamında veɾilen Altın Şemsiye ödülünü kazandı.

Her koşulda mutluluk ilkesinin savunucusu olarak tanınan Tom Robbins, 1987’den beri, beşinci karısı Alexa D’Avalon ve köpekleri Blini Tomato Titanium ile birlikte La Conner’de yaşıyor. Daha önceki evliliklerinden Rip, Kirk ve Fleetwood isimlerinde üç çocuğu vardır.

11. yıla girerken...

Bir yıl daha geride kaldı. 2018 acısı ile tatlısı ile geldi, geçti. Dünyada ve ülkemizde ekonomik sorunlar bitmek bilmedi, tıpkı barışa özlemimizin bitmediği gibi.... Biz 8’lerin de sıkıntıları, üzüntüleri oldu, ancak şükür etmekten hiç geri kalmadık. Sevinçlerimizi hep önde tuttuk. Sanata, kitaplara, sevgiye, seyahatlere, dostluğa, müjdelere sarıldık. Nurizer’in ve Yüksel’in torunları oldu, müjdeler getirdi (Can ve Eren). Zeliha’nın torunu Irmak ilk öğretime, Demet’in kızı Buket İspanya’da mastere başladı.

Kitap kulübümüz kurulalı çok oldu. Yıllar neredeyse rüzgar gibi geçti. Şubat 2019 da 11. yılımıza gireceğiz. Yaz  hariç her ay birimizin evinde hiç aksatmadan toplanmakla, hararetli bir şekilde okuduğumuz kitapları tartışmakla, birbirimizle fikir alışverişi yapmakla, kitaplardan yeni bilgiler, yeni yerler, yeni kültürler ve tabiî ki yeni yazarlar öğrenmekle, ufkumuzu genişletmekle; hepimizin ortak zevki olan güzel sofralar kurmak, güzel yiyecekler sunmakla kendimizle gurur duyduk, duyuyoruz. Belki bunlardan çok daha önemli iki konu var: bu toplantılarımız sayesinde açıklamak istemediğimiz güzel bir iyilik yapıyoruz. Bu bizde saklı kalsın. Açığa vurmaktan gurur duyduğumuz ise her geçen yıl artan sevgi ve dostluğumuzun ne kadar kıymetli olduğu. Bir de internetde hem kitaplar/yorumlar hem de yaptığımız yemekler/pastalar için iki bloğumuz var. Orada her ne kadar istediğimiz sıklıkta yorumlarımızı yazamıyorsak da okuduğumuz tüm kitaplar ve yazar bilgileri var. Sağolsun moderatörümüz Nurizer’e..

Tüm dileğimiz 2019 ve ötesinde bizi birleştiren kitaplarımız hiç eksik olmasın, dostluğumuz daha da artsın, sevinçlerimiz çoğalsın.Tüm insanlık barış ve huzur içinde yaşasın. Sanat hayatları sarmalasın ki insan ruhu kötülüklere gem vursun, iyilik ve güzellik şampiyon olsun…LEYLA

Amsterdam'da Düello

                                               Yazar: Ian McEwan
                                               Özgün Adı: Amsterdam
                                               Yayınevi: Yapı Kredi Yayınları
                                               Çeviren: Ülkem Çorapçı
                                               Çeviriye temel alınan baskı: Londra, 2009 
                                               Basım Yeri / Tarihi: İstanbul, Eylül 2018

İki eski dost, sarsıcı bir kayıp, tuhaf bir anlaşma: Güç, keder, aşk, kuşku ve politikanın keskin uçlarını dolanan, sonunda kaçınılmaz bir şekilde “düello”ya dönüşen hayatlar... Ülkenin en başarılı bestecilerinden Clive ve saygın bir gazetenin genel yayın yönetmenliğini yürüten Yernon, eski âşıkları Molly Lane’in cenaze töreninde bir araya gelir. Molly’nin muhafazakâr eğilimli Dışişleri Bakanı’yla kurduğu ilişkinin sırrı, politik hamlelerin ve kariyer kaygılarının arasında, Clive ve Yernon’un dostluğunu sınayan bir krize dönüşecektir.

lan McEwan, Man Booker Ödüllü “Amsterdam’da Düello”da, hem ilkeleri, erdemleri ve meslek ahlâkını sorguluyor hem de insanın varoluşuna dair çelişkileri incelikle ortaya koyuyor. Dile gelmeyeni söze dökmeden sezdiren usta bir yazardan, insan ruhunun yumuşak karnında dolaşan unutulmayacak bir roman. (Arka Kapak)

Yorumlarımız:

Molly ve dört sevgilisi...Bir besteci, bir gazete yöneticisi, bir dışişleri bakanı ve bir yatırımcı.. Üstelik hepsi birbirini tanıyor ve gazeteci ile besteci okul yıllarından beri arkadaş... Nedense ilişkileri bittikten sonra hiçbiri Molly ile bağlantısını koparmamış.

Ve, roman Molly’nin cenaze töreni ile başlıyor... Devamında çekişmeler yaşanıyor, dostluklar sınanıyor, etik değerler sorgulanıyor... Kısa bir roman olmasına rağmen okurken zorlandım, olayların içine giremedim. Ama karakterler çok güzel analiz edilmiş. Tüm karakterlerin bağlantı noktası olan Molly’i bile hayal edebiliyorsunuz.

Neden yazarın bu kitap ile “Man Booker Ödülü”nü  aldığını anlayamadım. Yine de yazarı tanımak için bir romanını okumak istiyorsanız daha önce okuduğumuz “Cumartesi”yi tavsiye ederim. NURİZER